.::Bey�ehirliyiz.Biz::.. Yeni Makaleler

Ac� Emziriyorum B�t�n �ocuklara

Sat, 13 Oct 2007 23:39:10 +0300

Bug�n tenim de ac�yor / i�im de annem

Onyedi Temmuz gecesi do�urmu�sun beni
Hat�rlam�yorum
Kimli�ime �yle yazd�rm��s�n
-Kuzum geldi ho� geldi- naralar� atm��s�n

Keyifli oldu�un anlarda
D�nyaya gelmemek ad�na
Verdi�im m�cadeleyi anlat�rs�n
Dudaklar�nda geni� g�l�msemeyle
Nas�l da as�lm��m g�bek ba��na
Nas�l da direnmi�im d�l yata��nda kalmak i�in
Nas�l da g�venli ve rahatt� / gailelerden uzakta
��inde ben / d��mda sen

Taa! O zamanlardan ba�lam��m kaybetmeye
Direni�im att��n tek ��l�kla bitmi�
G�zya�lar�m�z kar��m�� birbirine
B�t�nle�mi�iz g�zel annem

S�ra gelmi� isim koymaya
Anneanne zaten yok
Babaanne �ar�abuk saf d�� edilmi�
Kuzumun ad� Ye�im olsun
Kimse �zemesin onu
Ta� gibi sa�lam olsun demi�sin

Ama can�m Annem!
Ye�im! de�erli ta�t�r / m�cevherdir
Att��n vakit! k�r�l�r! �izilir
Niye bunu d��nemedin?
�z�ld�m / �izildim / k�r�ld�m
Anla i�te! i�im ac�yor g�zel annem
Bakma g�zbebeklerime

G�zel �ocukmu�um
Uslu �ocuk oldu�umu da s�ylersin / sana benzermi�im
Hi� �ikayet gelmemi� sana
Ne ��retmenlerimden / ne de arkada�lar�mdan
Dayak yedim diye ben gelirmi�im
Dizinin dibine / yaralar�m� pansuman ettirmeye
Kuzum hepiniz �ocuksunuz
Olur b�yle �eyler der / sakinle�tirirdin beni
Sen ��retmi�tin b�y��e sayg�y�, k��e sevgiyi

Yine geldim dizinin dibine
Ben hala dayak yiyorum / bu kez yaram derin
�yi de b�y�d�m art�k be annem / yak��m�yor dayak
Anlayamad��m �eyler var
Kime ne yapt�m / bilemiyorum
D��nmem laz�m / g�zel annem

Kimi dostluktan yana
Kimi karde�likten yana
Kimi a�ktan yana dersini verdi
�devimi yapt��m halde
Hep ceza ald�m
Niye b�yle oldu / anlamad�m
Kalemimin ucu k�r�ld� annem

Kula��ma takt��n k�peyi hi� ��kartmad�m
Ta� atana kar�� / tetikte durdum
Elimde g�l bulundurdum
Hatta zeytin dal� edindim / uzatt�m
Gurur yapmad�m
Ama hi� de e�ilmedim
�yi de g�zel annem
Nerde benim papatyalar�m

Al beni koynuna annem
�efkatini d�k �zerime / sar beni
Yat�r g��s�ne
Bebek kokumun aromas�n� anlat bana / ninni niyetine
Hatta salla beni
Salla beni can�m annem
F�rlat i�imdeki k�rg�nl��
B�rak atletimin etiketini kesmeyi
Yaralar�m �ok daha derin
Al beni i�ine annem
Sev beni / �ok sev
Kirpiklerime g�zya�� as�ld�.

Ye�im DEREN

Milli M�cadele ve Bey�ehir

Sun, 22 Apr 2007 04:41:17 +0300

Milli M�cadele 'nin belki de ilk Milli Te�kilat�'n� Bey�ehirliler kurdu.
Konya Valisi Cemal Bey'in a��r� bask�s�na kar��, "vatan�n selameti" i�in Bey�ehir' de oturan �e�enler, S�leyman S�rr� Bey'in ba�kanl��nda;"Yolda� ad�nda bir cemiyet"93 kurdular. Cemiyet kuruldu�u s�rada hen�z Mustafa Kemal Pa�a Samsun'a ��kmam��t�.

Ocak 1919 tarihinde Bey�ehir'de bulunan Aramsaz S�vari Alay�'na tayin edilen Kayserili Miralay Naz�m Bey (�ehit), Bey�ehirliler' in bu �al��malar�ndan son derece memnun oldu. Hem �al��malar�na kat�ld� hem de destek verdi.

Bu �al��malar�n�, arkada�� S�vari Alay�'n�n Baytar� Binba�� Sadeddin Bey'le birlikte Toros da�lar�n�n kuzey yama�lar�na kurulmu� k�ylere ve kasabalara kadar yayg�nla�t�rarak taban bulan Miralay Naz�m Bey; "ve arkada�lar� �stanbul H�k�meti'ne kar�� ilk isyan bayra��n� a�t�”94. Konya'ya da s�k s�k gelerek, "bu d��ncesini Kolordu Kurmay Ba�kan� R��t� Bey ve Fahreddin (Altay) Bey 'e a�t�”95.Naz�m Bey'in bu �al��malar� Vali Cemal Bey'in kula��na gitmi�ti. Bir g�n Vali Cemal Bey ve mektup�usunun da kat�ld�� Konya'daki bir toplant�da vali; bu �ngilizler er ge� ba��m�za bir i� a�acaklar. Tevkif edildi�imizi anlarsak, Toros da�lar�ndaki g��ebe a�iretlerine s��nabilir miyiz?.. deyince Naz�m Bey hi� d��nmeden; "Onlar buna �oktan haz�rlar" cevab�n� verdi 96.

Naz�m Bey'in Bey�ehir'deki bu faaliyetlerini �stanbul Harbiye Nezareti'ne jurnalleyen Vali Cemal Bey, hakk�nda derhal i�lem yap�lmas�n� isteyince; Harbiye Naz�r� �ef�k Pa�a, 19 Eyl�l 1919'da; Konya'daki 12. Kolordu Komutan� Ali Sait Pa�a'ya �u telgraf� �ekti; "Bey�ehir'de bulunan S�vari Alay Komutan� Vekili Naz�m Bey 'in orada bulunan s�vari birlikleriyle civardaki k�ylere ve kasabalara taarruz ve halk� isyan hareketlerine te�vik ve bu al�akl�� g�rmeyenleri tepelemekte hatta i�kence ve tehdit etmekte oldu�u Antalya Mutasarr�fl�� 'nca bildirilmektedir.

Konya 'da mevcut kuvvetlerden padi�ah�m�za ve devlete ba�l� subay ve erleri alarak hemen e�k�ya Naz�m �zerine hareketle, ad� ge�en in �l� veya diri olarak yakalanmas� ve emre itaat etmeyenler, her kim olursa olsun haklar�nda kanunun �iddetle uygulanmas� ve yerine getirilmesi istenmekte oldu�undan, vali ile de g�r��erek Jandarma ve sair kuvvetlerle mevcudunuzu peki�tirmenizi ve yukar�daki emir uyar�nca hareket eylemimizi,din,devlet ve padi�aha hizmet ve fedakarl�k g�sterme zaman� oldu�unu hat�rlat�r�m”97.

"T�rk'� T�rk'e k�rd�rma oyunu" olarak telakki etti�i bu telgraftan sonra Ali Sait Pa�a; Konya Valisi'nin tutumunu da tehlikeli g�rd��nden istifa edip �stanbul'a gitti. Bunun �zerine Vali Cemal Bey; 21 Eyl�l 1919 pazar g�n� �stanbul'a bir telgraf daha g�nderdi ve "�stanbul H�k�meti 'ne kar�� isyan halinde bulunan Bey�ehir 'deki Aramsaz S�vari Alay� 'n�n la�vedildi�i derhal bildirilmelidir"98 iste�ini yeniledi.

Heyet-i Temsiliye'nin Konya'ya bir kumandan g�nderdi�ini duyan Miralay Naz�m Bey; "O s�rada K�z�lviran Nahiyesi M�d�r� Rumelili Adil Bey'le birlikte 50-60 ki�ilik s�vari birli�iyle Konya 'ya gelerek”99 Akyoku� mevkiine mevzilendiler.

Vali Cemal'in �stanbul'a ka�mas�ndan sonra M�dafaa-i Hukuk�u Vali Vekili Mehmed Vehbi Efendi; "E�rafla bir toplant� yaparak Konya 'n�n milli iradeye ba�l�l��n� bildirmek ve Naz�m Bey 'in Konya �zerine y�r�mesine mani olmak �zere M�ft� �mer Vehbi Efendi ile M�mtaz Bahri Koru 'yu Naz�m Bey'le g�r��mek �zere Akyoku� 'a g�nderdi. Heyet Konya 'n�n da Kuva-y� Milliye saf�na ge�ti�ini bildirmesiyle "100 Naz�m Bey Bey�ehir' e geri d�nd�.

Konya, Valilik meselesinin hallinden sonra Konya M�dafaa-i Hukuk Cemiyeti'ne ba�l� Bey�ehir M�dafaa-i Hukuk Cemiyeti'nin �ubesi, Memi� Efendi'nin ba�kanl��nda kuruldu. Cemiyetin di�er �yeleri; "S�leyman S�rr� Bey (galgay), Miralay �ehit Naz�m Bey, Belediye Ba�kan� Mevl�t Bey,Bakkahade Ahmed Efendi, Faik (Babao�lu) Bey, Dava Vekili �kbal (Soylu) Bey, Osman (Tultay)Bey(noh�u), �smail (Ta�koy) Bey(�algay), Sad�khac� K�y� 'nden Mehmet (Cadal)101 Efendi’ den olu�turuldu.

Bey�ehir M�dafaa-i Hukuk Cemiyeti'nin k�y temsilcileri ise; Sad�khac� K�y�'nden �mam-Hatip �brahim Efendi, Karaali K�y�'nden Ali Efe, Emen Hatibi Hasan Efendi, Bay�nd�r' dan Arabo�lu Mehmed Efendi, G�k�imen K�y�'nden Hatip Ali Efendi ve Hoyran K�y�'nden Hatip Ahmed Efendi idiler102.
Miralay Naz�m Bey'in II. �n�n� Sava��'na kat�lmak �zere Bey�ehir' den ayr�lmas� �zerine Ankara' da g�revli bulunan M�dafaa-i Hukuk Cemiyeti Bey�ehir �ubesi'nin en �nemli �ahsiyetlerinden olan S�leyman S�m Bey, Bey�ehir'e d�nerse de Bey�ehir' de meydana gelen kar��kl��n �n�ne ge�ilemez.

�zellikle bir fesat merkezi haline gelen Manast�r / �z�ml� k�y�nden Hac� Resul Efendi, Haf�z Ali Efendi, Deli Mehmed Efendi, H�seyin Efe, Laz Mehmet �avu�, eleba��lardan Hu�lulu Kara Mustafa Efendi, Do�anbeyli Hamdi Efe, Sad�khac�l� �brahim Efendi, Deliba�� Mehmed'in Konya'da hapishaneden b�rakt�� T�fek�i Veli'nin Osman ve Kulo�lunun Haf�z Mehmed gibi eleba��lar olu�turduklar� Heyet-i Islahiye Kumandanl�� nvan� ile Bey�ehir'i bast�lar103.

Bozk�r'dan gelen Refet Bele ile Yalva�'tan gelen Demirci Mehmed Efe komutas�ndaki Milli kuvvetler, Bey�ehir'i asilerden temizledi.

Bey�ehir E�refo�lu Seyfettin S�leyman Camii

Sun, 22 Apr 2007 04:31:05 +0300

�mr� az olan E�ref o�ullar��'n�n, Sel�uklarla �ok s�k� m�nasebette bulunduklar� anla��l�yor. Bu sebeple bu Beyli�in eserlerinde Sel�uk mimar� tarz�n�n hissedilmesi normal say�lmal�d�r. Ancak hemen s�ylemek l�z�m gelir ki, bu o tarz�n devam�d�r, fakat kendisi de�ildir. Zira on d�rd�nc� as�rda, b�t�n Anadolu Beyliklerinin meydana getirdikleri eserlerde a��k�a g�r�len yeni mimar� anlay��n, E�refo�ullar� eserlerinde de kendisini g�stermesi �ok tabiidir.

E�refo�lu Camisi gerek i� hacmi ve detaylar� gerekse d�� g�r�n�� bak�m�ndan bu tip camilerin �aheseridir. Bilhassa bu derece itinal� ve zengin ah�ap i��ili�i, hele bu T�rk ah�ap i��ili�inin bir hazinesi say�lmak l�z�m gelir.

Do�u-g�ney k��esinin k�r�kl��na ve bu cephenin K�nal� bir �ekilde kesme ta�tan yap�ld��na bak�lacak olursa, caminin in�as�ndan evvel de bu istikamette �ehrin esas yollar�ndan birinin ge�ti�ine h�kmetmek icabeder. Vakfiyesinde cami yan�ndaki d�kk�nlardan bahsolunuyor ki, bu da �ar�� i�inde oldu�unu g�sterir.

D�� kap�daki ve ondan sonra gelen kemerli i� ge�it �zerindeki kitabelerden, caminin 1297 veya 1299 senelerinde E�refo�lu Seyfeddin (Seyfettin) S�leyman taraf�ndan yap�ld�� anla��lmaktad�r.

35.50 X 46.57 d�� l��lerle, Anadolu'da ah�ap direkler �zerine oturan d�z tavanl� ulu camilerin en b�y��d�r.

Camiye do�u duvar�ndan bir kap� ile ba�l� olarak biti�en H. 701 (1301) tarihli t�rbeyi, Emir S�leyman daha sa�l��nda yapt�rm��t�r.

�n cephede, minarenin yan�nda bir kap� ve bir penceresi ile kesme ta�tan yap�lm�� bir duvar par�as� vard�r. Bu duvar cami ile beraber vs kuzey duvar�na biti�ik olarak yap�lm�� bir k�sma aitiir. Ancak ne maksatla kullan�ld��na dair a��k bir mal�mat elde edemedim.

Caminin giri� cephesinden gayri b�t�n duvarlar� irili ufakl� yonma ve moloz ta�larla kar��k olarak ve pencerelerin alt ve �stlerinden devam eden ah�ap hat�llar ge�irilerek fevkal�de ahenkli bir �ekilde i�lenmi�, �st� de d�z toprak damla �rt�lm�� iken son y�llarda yap�lan bir tamirle, d�� g�r�n�� bak�m�ndan �ok �ey kaybetmi�tir.

Caminin Muhtelif K�s�mlar�

a. Giri� cephesi: Yonma ve moloz ta�la i�lenmi� do�u cephesinin k��e ta�lar�ndan sonra giri� cephesi, tamamen kesme ta�tan yap�lm��t�r. B�nyelerindeki b�y�k kontrasta ra�men bu iki duvar bir zaviye fark� ile cesaretle yanyana getirilmi� ve b�ylelikle de esas cephe yeknesakl�k tehlikesinden kurtar�lm�� ve tebar�z ettirilmi�tir. Giri� cephesi, solda mon�mantal bir duvar, ortada irtifaca bu duvar� �ok az a�an gene mon�mantal bir giri� ve bunun sa��nda y�kselen minare olarak, birbirinden ayr� m�talea edilen �� k�s�mla te�kil edilmi�tir.

1 — Mon�mantal duvar y�z�: Cephenin bu k�sm� sade profilli bir �er�eve i�ine al�nm��t�r. Kale bur�lar�ndan m�lhem olarak on �� adet kenarlar� yuvarlak dilimli ta�lar, do�rudan do�ruya bu silme �zerine otururlar.

Bu duvara a��lar� �� pencereden alttaki, �ok zengin i�lemeli geni� bir s�ve ile �evrilmi�tir. S�venin d�� kenarlar�nda, bir zincir motifi dolan�yor. �ki s�s s�t�ncu�u �zerine oturan tahfif kemeri ile pencere aras�nda kalan al�n filiz k�vr�mlar� ve yaprak motiflerile kapl�d�r.

2 — Esas giri�: 10.10 metre y�ksekli�inde olan bu portal, ana hatlar� ile bir Sel�uk portal� karakterinde isa de, �ahsiyet sahibi bir varyant say�lacak kadar da hususiyetleri ihtiva eder.

�ki s�ra halinde zincirleme olarak tamamen palmet motiflerle kapl� olan iki yan sat�h, bug�n y�k�k olan yukar� k�s�mda da vaktile devam ediyordu. Palmet motifleri bu portalin her taraf�n� sarm�� vaziyettedir. O kadar ki kap� kemerinin iki yan� ile kilit ta�� zerine dahi b�y�cek birer yaprak motifi i�lenmi�tir.

Portal esas ni�i gibi, bunun iki yan�ndaki ni�ciklerin de �st� mail k��eli s�s h�crecikler ile kaplanm��t�r.

2.09 metre eninde iki kanatl� kap�s� k��k par�alardan l�mba ve z�vanal� �atma olarak yap�lm��t�r. Caminin birinci kitabesi iki sat�r halinde bu portalin yukar� k�sm�ndad�r. Bu kitabe H. 696 (1227) tarihini ta��yor.

b. Son cemaat yeri: Kuzey duvar�ndan 5.20 metrelik bir k�s�m son cemaata tahsis edilmi�tir. Bunun soldan iki aksl�k k�sm� k�rgir duvarla geri kalan �� aksl�k k�sm� ah�ap i�lemeli parmakl�kla esas camiden ayr�lm��t�r. Zemini ah�ap olup yar�m metre kadar y�kseltilmi�tir. Ye�il, mavi, siyah �ini mozaikler ve renkli tu�lalarla bezenmi� olan k�rgir duvara a��lan bir sivri kemerden esas carniya ge�ilir . Bu ge�it kemerinin �st�nde siyah �ini ile yaz�lm�� H. 699 (1299) tarihli bir sat�rl�k bir ikinci kitabe vard�r.

T�rk mozaik �inicili�inin �bidelerinden birini te�kil eden bu duvar sath�ndan sonra gelen �� g�z ah�ap parmakl�k da bu zengin duvar�n yan�nda yer alabilecek seviyededir. Cami taraf�nda yerden 95 santime kadar massif bir k�s�mdan sonra, birbirine ge�mi� sekizgenlerin ortas�ndan yatay ve dikey olarak birer �ift band ge�irmek suretile �ok g�zel g�r�n��l� bir parmakl�k te�kil edilmi�tir. Alt ve �st ba�l�klar�n yanlara ta�an k�s�mlarile motifin b�t�n� iki kenar direklerden ayr�l�yor. �st ba�l�ktan sonra dairev� kesintilerle yukar� do�ru daralan 48 santimlik bo�luklar s�ralan�yor. Bu parmakl��n gerek ba�l�� gerekse i� k�s�mlar� 4 santim kal�nl��ndad�r.

�kinci g�z de ayn� motifle i�lenmi�, ��nc� g�z bu defa alt� kenarl� poligonlar�n birbirine ge�mesi suretile te�kil edilerek bir massif kap� ile camiye ba�lanm��t�r. Son cemaat yerinin sol taraf�ndaki merdiven bu k�sm�n �zerindeki galeriye ��kar. Bunun parmakl�� 60 santim i�inde g�z g�z de�i�ik motiflerle i�lenmi�tir.
�

c — Esas cami hacmi: Tavan, ta� kaideler �zerine oturan ortalama 42 santim �ap�ndaki sekizgen kesitli, 39 ah�ap direk ve galerinin 5 �ift dire�ine ta��t�lm��t�r. Bunlar �stlerinden ta��y�c� ana kiri�lerle ba�lanarak, k�ble duvar�na dik istikamette yedi nef te�kil ederler. Orta nef kenardakilere g�re 1.00 metre daha geni� ve 35 santim daha y�ksektir.

Bug�n orta nef �� g�z boyunca kiri�siz olup bir fenerle �rt�l�d�r. Caminin tam ortas�nda bir g�z yer i�gal eden kare �ukurlu�a bak�lacak olursa vaktiyle tavan�n da yaln�z buna tekab�l eden k�sm�n�n a��k oldu�u kuvvelti bir ihtimal olarak s�ylenebilir. Tavan kaplamas�na kadar 8.50 irtifada olan cami i�i, mihrab�n iki taraf�ndaki iki �ift pencere ile giri� cephesindeki bir pencere istisna edilirse kamilen yukar� s�ra pencerelerle ayd�nlat�lm��t�r. Stalaktitli zengin ba�l�klarla 7.50 metre y�ksekli�indeki direklere oturan ve kamilen yuvarlak a�a�larla te�kil edilmi� olan tavan�n, yukar�dan da��lan bu ��k alt�ndaki pl�stik tesiri �ok muhte�emdir.
�

B�ylece E�refo�lu Camii, ah�ap ile eri�ilebilecek �bidevili�in �aheser bir �rne�ini te�kil etmektedir.

Tavan: Uzunlu�una inki�af ettirilmi� olan caminin tavan� alt� k�s�mda m�talea edilebilir

1. Giri�teki galeri k�sm�ndan k�rgir kubbe hizas�na kadar uzanan yan nefler: Bunlar k�ble duvar�na dik olarak uzanan ana kiri�lerle birbirlerinden ayr�l�rlar. Duvar taraf�ndakiler ortalama 3.70 metre, sonrakiler 3.40 il� 3.50 metre geni�li�indedirler. 20 il� 25 santim �ap�nda yuvarlaka�a�larla enine olarak kiri�lenmi�lerdir. Bu kiri�ler ayn� hizada devam ettirilmeyip �a��rt�larak ana kiri�lere bindirilmi�lerdir. Yuvarlak a�a�lar kabuklar� soyularak oldu�u gibi kullan�lm��lard�r. B�ylece hem �ok tabii bir g�r�n�� elde edilmi� hem de d�� cidarlar� zedelenmemekle a�a�lar�n �m�rleri uzat�lm��t�r.

Kiri� ba�lar�na, 2 il� 2,5 santim kal�nl��nda tahtadan kesilerek i�lenmi� motifler Latbik edilmi�tir (resim 20). Tavan kalaslar� bug�n yenilenmi� vaziyettedir. Ana kiri�ler 27X40 kesitinde aral�kl� �ift a�a�la te�kil edilmi�tir. Bunlar�n alt kenarlar� pahlanm��, yan y�zleri de tahta ile kaplanarak ��talarla da tekerr�r eden motifler halinde taksimatland�nlm��lard�r. B�ylece kiri�lerin yan derzleri kapat�lm�� ve bir devaml�l�k temin edilmi�tir. �ki kiri� aras�ndaki aral�k da gene bir tahta ile �rt�lm�� ve bu tahta ba�lar� geni�., ortss� dar olarak �ekillenerek alttan bak�ld�� zaman �ift kiri�ler tek olarak tesir ettirilmi�tir.

Ana kiri�ler, u�lar� sivriltilmi� ba�l�k vas�tas�yla direklere otururlar.

Direklerin �stten 160 santimlik k�sm� biraz inceltilmi�, bunun da 110 ssntimlik k�sm�na, par�a a�a�lardan yap�lm�� mail k��eli s�t h�crecikleri ile kaplanarak s�tun ba�l�klar� te�kil edilmi�tir. Bunlar ayn� prensip dahilinde kalmak �zere varyantlar g�sterirler.

2. Orta nef: Bu k�s�mdaki kiri�ler, iki yan� nef kiri�lerinin te�kil etti�i konsollara oturtulan yast�k a�a�lar� �zerine bindirilmi�lerdir. B�ylece bu k�s�mda tavan 35 santim kadar y�kselmi�tir.

Vaktiyle a��k olan orta g�z�n y�ld�z oymalar ve kabartmalarla i�lenmi� kenar kiri�lerinden birisi, bug�n bir aks yana �ekilmi� vaziyettedir.

3. Galeri tavan�: Yan neflerle ayn� y�ksekliktedir. Buran�n kiri�leri ortadakilere ayk�r� istikamette olarak bir u�tan kuzey duvar�na at�lan taban a�ac�na, di�er taraftan, galeri direklerinin �st�ne at�lan �ift kiri�e otururlar. Bunlar�n orta nef'e rastl�yanlar� ta�arak konsollar� te�kil ederler.

4. Kubbenin iki yan k�sm�: Buran�n da y�ksekli�i yan neflerle birdir. Ayr� istikametteki kiri�ler, bir taraftan kubbe duvar�na at�lan taban a�ac�na, bir taraftan ana kiri�e otururlar. Yaln�z emirler mahfilinin oldu�u tarafta duvardan konsollar ��kar�lm�� ve kiri�ler bunlara bindirilmi�tir.

5. Emirler mahfili tavan�: Bu yer esas cami hacminden bir bu�uk metre daha y�kseltilmi� ve cephede de tebar�z ettirilmi�tir.

6. Mihrap �n�ndeki k�rgir kubbe: Bir taraftan duvara, �b�r yanlardan �� sivri kemere oturur. Yuvarla�a ge�i�, yelpaze ��genlerle temin edilmi�tir. Kemerlerin i� y�z� ve ��gen sat�hlar mavi s�rl� tu�lalar ve ye�il �inilerle i�lenmi�tir. Ye�il zemin �zerine siyah �ini ile yaz�lm�� iki ayeti kerime kubbe kaidesini �erit halinde �evirir.

d — Mihrap: 2 metre geni�li�indeki ni�in sekiz k��eli s�s s�tuncuklar�na kadarki k�sm� d�z olup bundan sonras�, sekiz s�ra halinde mail k��eli s�s h�crecikleri ile 4.42 metreye kadar y�kselen mihrap mugarnat�n� te�kil ederler. 4.48 metre eninde ve 6.00 metre y�ksekli�indeki bu muhte�em mihrap mavi, beyaz, firuze renklerindeki �inilerle kamilen kapl�d�r. Tezyin i�in kullan�lan motifler b�y�k bir zenginlik ve �e�ni g�steriyor. Mihrab� iki yan ve �stten �eviren yaz� band�, beyaz zemin �zerine siyaht�r.

e — Mimber: B�y�k bir titzlikle ve �ok zengin s�slemelerle ceviz a�ac�ndan oymal� ve �atmal� olarak tutkals�z yap�lm��t�r. l�s1 K��eler d�vme demirden k��ebentlerle takviye edilmi�tir. Dokuz basamakla 3.40 metre irtifaa ��k�l�r.

f — �n mahal: �ki taraftan birer ge�it b�rak�lmak �zere kubbenin bulundu�u bir aksl�k yer ceviz a�ac�ndan bir parmakl�kla ayr�lm��t�r.

g — Emirler mahfili: Sa� �n k��ede iki g�z yerden 3.94 metre y�kseltilerek, ba�l�kl� iki direk �zerine oturtulmu�tur. Buraya kar��dan bir merdivenle 14 basamakla ��k�l�r. Mahfilin �n y�z�, 1,45 metreye kadar, yanlar 90 santime kadar cevizden i�lemeli parmakl�kla �evrilmi�tir. Yukar�da da s�yledi�imiz gibi bu mahallin tavan� binan�n d��na do�ru y�kselir.

h — M�ezzinler mahfili: Bu k�s�m, caminin ilk yap�l��na ait de�ildir. Kitabesine g�re, Veziri Sultan�n�n o�lu Mustafa Bey isminde bir zat taraf�ndan H. 982 (1574) senesinde yapt�r�lm��t�r, 58 santim y�ksekli�indeki parmakl�k �rne�i, galeriden al�nm��t�r. Dirayetle yap�lm�� olan bu mahfil d��emesi, 2.34 metre gibi, al�ak bir irtifada tutularak, cami hacminin monumantalli�ini hissettirecek bir mikyas verilmi�tir.

j— Minare: G�vdesi ve 50 santim kutrundaki orta dire�i tu�ladan, basamaklar� ta�tan ve 60 santim enindedir. Kaidesi 3.30 metredir. Tamirlerde eski haclar� biraz kaybedilmi�tir.

E�refo�lu Camii

Sun, 22 Apr 2007 04:24:15 +0300

Ah�ap direkleri ile 704 y�l ayakta kalmay� ba�aran bir cami: E�REFO�LU CAM��

Konya’n�n Bey�ehir il�esinde Bey�ehir G�l�’n�n 100 m. kuzeyinde a�a� direkleriyle, ah�ap tavan�, minberi ve y�zy�llar�n suk�neti ile g�rkemli bir ah�ap cami daha y�llara meydan okumaya devam ediyor.
Orta Asya'daki a�a� direkler �zerine ah�ap camilerin Anadolu'daki �rnekleri Sel�uklu'nun ah�ap ustal�klar� ile 13.yy’dan g�n�m�ze ula�m��t�r. A�a� direkli camilerin Anadolumuzda ayakta kalan �rnekleri Afyon ve Sivrihisar Ulu Camileri, Ankara Arslanhane Camii, Aya� Ulu Camii ve Bey�ehir E�refo�lu Cami'dir. Konya'n�n Bey�ehir il�esinde Bey�ehir G�l�'n�n 100 m kadar kuzeyinde a�a� direkleri ile 704 y�l ayakta kalmay� ba�aran bir cami bulunuyor.
Mo�ollar�n Sel�uklular� K�seda� Sava��'nda b�y�k bir yenilgiye u�ratmas�yla tamamen y�k�lan �ehire �nceleri "Viran�ehir" ad� verilmi�, �ehir Anadolu'nun verimli topraklar�n� yitirmek istemeyenlerden biri olan E�refo�lu S�leyman Bey taraf�ndan yeniden in�aa ettirilmi�. Bug�nk� ad�yla "Bey�ehir" ya da ge�mi�teki isimleriyle "S�leymaniye", "S�leyman�ehir", "Bey�ehir", "Bey�ehri"; 1243 y�l�nda E�refo�lu S�leyman Bey taraf�ndan kurulmu�tur. Ge�mi�ten g�n�m�ze ayakta kalmay� ba�aran E�refo�lu Cami, Konya halk�n�n g�z bebeklerinden. Ne de olsa Konya; camileri, t�rbeleri, sanat� ve semazenleri ile d�nyan�n g�z bebe�i. �n�aas�na dair farkl� tarihlerden s�z edilse de sivri kemerli �inili giri� kap�s� �zerinde caminin E�refo�lu S�leyman Bey taraf�ndan 1296-1299 y�llar� aras�nda yapt�r�ld�� yaz�l�d�r. Bey�ehir Vakf�'na ait belgelerle de in�aat�n�n ba�lang�� tarihinin 1296 y�l� oldu�u kan�tlanm��t�r. Cami, T�rk mimari k�lt�r�nde �nemli bir yeri olan Orta Asya'daki Semerkant, Buhara, Hive gibi eski T�rkistan �ehirlerinde bulunan a�a� direkli camilerin �lkemizdeki �rne�idir. G�ney cephesi 31-80m, bat� cephesi 46-55 m uzunlukta d�� l��leriyle Anadolu'da a�a� direkler �zerine oturan d�z ah�ap tavanl� camilerin en b�y�� olan cami; ah�ap, �ini ve kalemi�leri uygulamalar� ile en zengin ince mimari �rneklerini g�sterir. Caminin �st� �nceleri toprak damla �rt�l� iken onar�mlarla �inko kapl� k�rma �at� haline getirilmi�tir. Sanki i�inde y�zy�ll�k a�a� direkleri saklamak istercesine cepheler moloz ta�larla �rt�lm��t�r. Uzunlamas�na dikd�rtgen planl� olan yap� alt� s�ra halinde mukarnas ba�l�kl� 48 a�a� direk �zerine mihraba dikey uzanan kiri�lerle yedi nefli olarak yap�lm��t�r. Y�zy�llara meydan okuyan ah�ap direkler cami i�ine girildi�inde dingin bir atmosferin sizlere e�lik etmesine sebep oluyor, gezilen bir s�tun orman�n sakinli�iyle... Ah�ap tavanlar, yer d��emesinin ah�ap se�ilmesi g�zelli�i tamamlay�c� elemanlar.
Caminin kap� ve pencerelerinde de ah�ap kanatlar se�ilmi�tir. Kap� ve pencere kanatlar� �zerindeki ah�ap s�slemeler e�i benzeri olmayan eserler olarak kabul edilmi�tir. Hatta ah�ap kap�lar �al�nararak Danimarka'ya kadar g�t�r�lse de duyarl� ki�ilerin giri�imleriyle yerine ula�t�r�lm��t�r. S�slemeler yo�un olarak mihrap �n�ndeki parmakl�klarda ana ve tali kiri�lerde g�r�l�r. Cami i�inde b�l�mleri birbirinden ay�ran ah�ap parmakl�klar da olduk�a ince bir ustal�kla geometrik �ekillerle bezenmi�tir. 1.43 m geni�li�e, 2.55 m y�ksekli�e sahip mihrap da ah�apt�r. Mihrab�n hemen yan�ndaki minber tamamen ceviz a�ac�ndan yap�lm��t�r. Caminin neden mimari a��dan zengin bir yap� olarak kabul edildi�i bir b�t�n� olu�turan ah�ap �rnekler, uygulanan �iniler incelenerek de kolayl�kla anla��labilir. A�a� direkleriyle, ah�ap tavan�, minberi ve y�zy�llar�n suk�neti ile Bey�ehir'de g�rkemli bir ah�ap cami daha y�llara meydan okumaya devam ediyor.
�

E�refo�ullar� Beyli�i

Sun, 22 Apr 2007 04:21:59 +0300

E�refo�ullar� Beyli�i

On ��nc� asr�n sonlar�na do�ru, Bey�ehir ve Seydi�ehir civar�nda kurulmu� bir T�rk beyli�i.

Beyli�in kurucusu Seyfeddin S�leyman Bey, Anadolu Sel�uklular�'n�n u� beyi idi. Sel�uklu sultan� ��nc� G�y�sedd�n Keyh�srev, 1283 senesinde �lhanl� h�k�mdar� taraf�ndan �ld�r�l�nce, yerine amcas�n�n o�lu �kinci G�y�seddin Mesud ge�ti. G�y�seddin Mesud, Konya’daki E�refo�lu ve Karamano�lu kuvvetlerinin G�y�seddin Keyh�srev taraftar� olmas� sebebiyle Konya’y� b�rakarak, Kayseri’yi devlet merkezi yapt�. G�y�seddin Keyh�srev’in annesi, devletin, iki torunu ile Mesud aras�nda payla�t�r�lmas�n� isteyerek, E�refo�ullar�n� ve Karamano�ullar�'n� Konya’ya �a��rd�. E�refo�lu S�leyman Beye, saltanat naipli�i verildi. Bu �ehzadeler, 1285 senesinde tahta ��kar�ld�. Yedi ay gibi k�sa bir s�re sonra G�y�seddin Mesud ve vezir S�hib Ata’n�n gayretleriyle, �ehzadeler bertaraf edildi. Bunlar�n tahttan indirilmesi �zerine, E�refo�lu S�leyman Bey, kendi merkezine �ekildi ve Sultan Mesud’a kar�� cephe ald�.

1286 senesinde, E�refo�ullar�n�n merkezi, Germiyano�ullar� taraf�ndan ya�maland�. 1288 senesi ba�lar�nda E�refo�lu S�leyman Bey, Ilg�n’a ak�n yapt�. Ayn� sene Sultan Mesud ile bar��arak, itaatini arz etti. Beyli�in merkezini Bey�ehir’e nakletti ve �ehrin etraf�n� surlarla �evirdi. E�refo�lu S�leyman Bey, 1302 senesi A�ustos ay�n�n yirmi yedisinde, Bey�ehir’de vefat etti. Yerine, b�y�k o�lu Mehmed Bey ge�ti.
�

Mehmed Bey, beyli�inin topraklar�n� kuzeye do�ru geni�letmeye muvaffak oldu. Ak�ehir ve Bolvadin’i ele ge�irdi. 1314 senesinde, Anadolu beylerinin itaatlerini sa�lamak ve �silerini cezaland�rmak i�in, sefer d�zenleyen �lhanl� Devletinin Beylerbeyi Em�r �oban’a itaat eden beyler aras�nda, Mehmed Bey de vard�. Mehmed Beyin, 1320 senesinden sonra �ld��, Bolvadin’de yapt�rd�� caminin kitabesinden anla��lmaktad�r.

Mehmed Beyin yerine, o�lu �kinci S�leyman Bey ge�ti. S�leyman Bey zaman�nda, uclarda ba��ms�zl�klar�n� muhafaza etmeye �al��an beylere kar��, �lhanl� Devletinin Anadolu valisi Demirta�, harekete ge�ti. Demirta�, 1326 y�l�nda Bey�ehir’e y�r�yerek �ehri ele ge�irdi. S�leyman Beyi i�kenceyle �ld�rerek, g�le att�rd�. B�ylece E�refo�ullar� Beyli�i sona erdi.

Seyfeddin S�leyman Bey, 1297 senesinde Bey�ehir’de, nefis T�rk mimar� eserlerinden olan bir cami yapt�rd�. Bu caminin mihr�b� �ok g�zel olup, Sel�uklu mimar�sinin devam�d�r. T�rbesi bu caminin yan�ndad�r. Mehmed Bey de Bolvadin’de g�zel bir cami yapt�rm��t�r.

M�b�riz�ddin Mehmed Bey ad�na, �ems�ddin Mehmed T�ster� taraf�ndan Arap�a Fus�l-�l-E�refiyye isimli bir eser yaz�lm��t�r. Eserin yazmas�, Ayasofya k�t�phanesi, 2445 numarada kay�tl�d�r.

Bey�ehir G�l� - WWF T�rkiye

Mon, 11 Dec 2006 10:23:02 +0200

Konum

Bey�ehir G�l�, Anadolu’nun en b�y�k kapal� havzas� olan Konya Havzas�’n�n g�ney bat�s�nda yer almaktad�r. Bey�ehir G�l�, T�rkiye’nin en b�y�k tatl� su g�l� ve y�zey alan� a��s�ndan ��nc� en b�y�k g�l�d�r. G�l; do�al g�zelli�i, zengin biyolojik �e�itlili�i ve bulundu�u b�lgedeki en b�y�k tatl� su kayna�� olmas� nedeniyle �lkemizdeki �nemli sulak alanlardan biridir. Bey�ehir G�l�, Isparta ve Konya illerinin s�n�rlar� i�indedir.

Do�al Yap�

Bey�ehir G�l�, Konya Kapal� Havzas�’nda suyun Tuz G�l�’ne do�ru yolculu�unun ba�lad�� aland�r. T�rkiye’nin en b�y�k tatl� su g�l� olan Bey�ehir G�l�, Konya Kapal� Havzas�’n�n en b�y�k su kayna��d�r. Birinci Derece Do�al Sit Alan� olan g�l; Bey�ehir ve K�z�lda� milli parklar�n� bar�nd�r�r.

Bey�ehir G�l�’n�n y�zey alan�, suyun en y�ksek oldu�u d�nemde yakla��k 73.000 hektard�r ve g�l�n ortalama derinli�i be� metredir (en derin yeri 10 metre). G�lde bulunan 33 ada, k��layan ve �reyen ku�lar a��s�ndan olduk�a �nemlidir.

G�l alan�, 1991 y�l�nda Birinci Derece Do�al Sit Alan� ilan edilmi�tir. 1993 y�l�nda g�l ve �evresindeki biyolojik �e�itlilik a��s�ndan de�erli alanlar, Isparta ve Konya illerine ba�l� olan K�z�lda� ve Bey�ehir milli parklar� s�n�rlar� i�ine al�nm��t�r. Ayr�ca g�l, suyunun birinci dereceden i�me suyu kriterlerine uymas� nedeniyle ��me ve Kullanma Suyu Koruma Sahas� stat�s�ne de sahiptir. Bey�ehir G�l�, ayn� zamanda �nemli Ku� Alan� ve �nemli Bitki Alan�’d�r.

Bey�ehir G�l�, endemik bal�k t�rleri a��s�ndan �nemlidir. Ancak bu durum 1970’lerde g�le sudak (Stizostedion lucioperca) bal��n�n at�lmas� ile de�i�mi� ve endemik bal�k t�rlerinin nesli -g�l� besleyen akarsularda rastlananlar�n d��nda- t�kenmi�tir. G�n�mzde g�ldeki bask�n bal�k t�rleri sudak ve sazand�r.

Sosyo-Ekonomik Yap�

G�ldeki ba�l�ca insan faaliyetleri; bal�k��l�k, saz kesimi, sulama ve i�me suyu teminidir. G�l�n ekolojik �zellikleri bozulduk�a, bu faaliyetler de olumsuz bir bi�imde etkilenmektedir. G�lde ticari bal�k��l�k geli�mi� durumdad�r. Yakla��k 2.000 bal�k�� teknesi bulunmaktad�r. G�l�n belirli b�lgelerinde k�yl�ler taraf�ndan saz kesimi yap�lmaktad�r. Konya’daki �umra Ovas�’na sulama suyu temini d��nda, �zellikle bat� yakas�nda b�y�k �l�ekli pompa istasyonlar�yla tar�m arazilerinin sulanmas� i�in su �ekilmektedir.

Koruma �al��malar�

1914 y�l�nda tamamlanan tesislerle �umra Ovas�’n� sulamaya ba�layan �ar�amba �ay�, Bey�ehir G�l�’nden do�maktad�r. Ancak Konya-�umra ovas�ndaki tar�m alanlar�n�n sulanmas� amac�yla a��r� su �ekilen Bey�ehir G�l�’nde de k��lme ve g�ldeki bal�k t�rlerinde azalma g�r�lmektedir. �e�itli koruma stat�lerinin �ak��mas� ve planlar�n uygulanamamas� da �nemli sorunlardand�r. �ki farkl� milli park i�in yap�lm�� Uzun Devreli Geli�me Planlar� mevcuttur. �evre ve Orman Bakanl�� taraf�ndan �evre D�zeni Plan� da yap�lmaktad�r.

Bey�ehir G�l�’n�n Konya Havzas�’ndaki tek tatl� su kayna�� olmas� nedeniyle, g�le y�nelik bask�lar g�lden su �ekilmesiyle ili�kilidir. Ba�ta tar�m olmak �zere Konya Ovas�’ndaki bir�ok faaliyet i�in g�lden su �ekilmesine 20. y�zy�l�n ilk y�llar�nda ba�lanm��t�r. Bey�ehir G�l�, g�n�m�zde de havzan�n ba�l�ca tatl� su kayna��d�r.

G�lden a��r� su �ekilmesi, g�l�n ekolojik �zellikleri �zerinde ard��k ve artan olumsuz etkilere neden olmaktad�r. Su seviyesinin azalmas�yla k�y�larda kumullanma ve erozyon, sediman birikimi, sualt� bitkilerinde art��, bal�klar�n yumurtlama alanlar�n�n bozulmas� gibi etkiler ortaya ��karmaktad�r.

Evsel at�k sular�n g�le de�arj� da bir ba�ka tehdittir. G�l �evresindeki yerle�imlerin �o�unun at�k sular�, herhangi bir ar�tmaya tabi tutulmadan g�le ula�maktad�r. G�l�n do�u yakas�ndaki tar�m alanlar�ndan gelen drenaj sular� da insan faaliyetlerinin g�l �zerindeki bask�s�n� art�rmaktad�r.

WWF-T�rkiye, Bey�ehir G�l� Alt Havzas�’n�n �ncelikli sorunu olan su dengesi sorununa Konya Havzas� �l�e�inde Entegre Havza Y�netimi �er�evesinde ��z�m getirmek i�in �al��maktad�r. WWF-T�rkiye; Bey�ehir G�l� Alt Havzas�’nda ya�anan planlama sorunlar�n�n ��z�mlenmesi, s�rd�r�lebilir tar�m ve bal�k��l�k uygulamalar�n�n geli�tirilmesi ve Bey�ehir G�l� Sulak Alan Y�netim Plan�’n�n uluslararas� �l��tlere uygun �ekilde ve kat�l�mc� s�re�lerle geli�tirilmesi s�recini destekleyecektir.

http://www.wwf.org.tr/wwf-tuerkiye-hakkinda/nerede-calisiyoruz/konya-kapali-havzasi/beysehir-goelue/

Konu�am�yoruz ��nk� Okumuyoruz

Thu, 30 Nov 2006 11:54:25 +0200

Konu�am�yoruz ��nk� Okumuyoruz

Kendilerini ifade etmekte en �ok zorlanan insanlar, okumayan insanlard�r. D�nya s�ralamas�nda neredeyse birinci s�rada olan kitap okumama al��kanl��m�zdan dolay�, rahat c�mleler kurup konu�am�yoruz "Dolay�s�yla sosyal hayat�m�z�n en do�al ba�lant�s� olan konu�malar�m�zda da yanl�� anlamalar ve kopukluklar olu�turuyoruz"

Neredeyse g�nde sadece 20- 30 kelimeyle derdimizi anlatmaya �al��yoruz... Bunun sonucunda da, ifade eksikli�inden ve kelime hazinelerinin dar olmas�ndan dolay�, c�mle kurmada zorlan�yoruz! Konu�amad��m�zdan dolay� da, bazen kaba davran��larla ve kavgalarla derdimizi anlatmaya veya kendimizi kan�tlamaya �al��yoruz .

Kitap okumayanlar�n ileti�im d�nyas�

Kitap okumayanlar, �ncelikle hi�bir konuda tam ehil olamazlar. Bilseler de, sadece duyduklar� kadar�n� bilirler.

Toplum i�inde hep dinleyici konumunda olurlar.

Baz�lar� da az bilgilerle kendini anlatmaya �al��p, komik duruma d��erler.

Ya da tam bilmedi�i bir konu da cahilce �srar ederler.

Sabit fikirli olup, 20 y�l �nceki bilgilerle bu g�n� de�erlendirirler.

Yeniliklere her zaman kapal� olurlar.

Kitap kurtlar�n�n ileti�im d�nyalar� nas�ld�r?

��e kapal� karakteri olmad�� s�rece; kelime bollu�undan ve genel k�lt�rlerinin �ok oldu�undan dolay�, konu�urken zorlanmadan bilgiler sel gibi akar gider. Kar��s�ndaki insan� bilgiyle doyurur Yani 'a�z� iyi laf yapar.' Ya�ad�� her an�n� sorgular... '�evreye, topluma, siyasete, �lke sorunlar�na kar�� son derece duyarl� olur. Hayat� dolu dolu ya�ar' Bo� s�zlerden, bo� i�lerden ve bo� insanlardan ka��n�r.

Peygamberimize gelen ilk vahiy�"OKU" olmu�tur. Yani Kuran'�n ilk emri okumakt�r... Okuyup yazmay� Allah Kuran ayetinde ��yle emreder: "Yaratan Rabbin ad�yla oku. Oku, Rabbin en b�y�k kerem sahibidir; Ki O, kalemle (yazmay�) ��retendir..."(Alak Suresi,1-5)

Allah'�n emri olan okumay�, yani "e�itimi" t�m M�sl�man d�nyas� Kuran'� okuyup bildikleri halde; �zellikle baz� M�sl�man kad�nlar bask�lardan dolay� e�itim alamamaktad�rlar. E�itim eksikliklerinden dolay� da, d�nya �ap�nda hemen fark edilen M�sl�man kad�nlar; hem kendi �lkelerinde, hem de d�nya �lkelerinde �ok fazla dikkate al�nmayarak, ��nc� s�n�f muamelesi g�rmektedirler. Oysa Allah Kuran'da kad�n erkek ayr�m� yapmadan bilgiyi ve e�itimi sadece erkeklere de�il, t�m insanl��a emretmi�tir. T�m bunlar�n yan�nda da, Peygamberimiz m�min kad�nlara en �st�n unvan� vererek, cenneti ayaklar�n�n alt�na sermi�tir.

"Cennet analar�n�z�n ayaklar�n�n alt�ndad�r." (Hz. Muhammed)

Nuran Yelkenci

Belediye ve K�yler

Sat, 14 Oct 2006 21:21:49 +0300

Belediyeler

Adak�y
Akcabelen
A�a��esence
Bayav�ar
Bey�ehir
Do�anbey
Emen
G�k�imen
G�lyaka
Hu�lu
Karaali
Kayaba��
Kurucuova
Sad�khac�
Sevendik
�st�nler
�z�ml�
Yenido�an
Ye�ilda�

K�yler

A��l�n�
Akburun
Avdanc�k
Bademli
Ba�g�ze
Bayat
Bay�nd�r
Bektemir
�i�ekler
�iftlikk�y
�ivril
�ukura��l
Damlap�nar
Do�anc�k
Dumanl�
E�irler
E�likler
Fas�llar
G�� K�y
G�k�ekuyu
G�lka��
G�nen
G�ndo�du
H�seyinler
Isak�y
Karabayat
Karadiken
Karahisar
Kusluca
K��kaf�ar
Mesutlar
Sar�k�y
�amlar
��p�nar
Yazyurdu
Yukar�esence
Yunuslar

Bey�ehir ve Tarihi

Sat, 14 Oct 2006 21:19:08 +0300

�lk�a�'da Bey�ehir G�l�n�n de i�inde oldu�u b�lge pisidya ad�yla anil�rd�. Pisidya' da Karallia olarak bilinen bir �ehir ad�yd�.Ramsay bu konuyu ��yle de�erlendirir;"Biri g�l�n g�neydo�usunda , Trogitis g�l�'ne akan suyun a�z�nda, di�eri g�neybat�s�nda olmak �zere ihtimal iki �ehir bulunuyordu.Bu ikincisinin Parlais olma ihtimali daha kuvvetli oldu�u i�in birincisini Karallia olarak kabul etmeniz laz�m geliyor."Yine Ramsay'a g�re Karallia Bizansl�lar zaman�nda Skleros ad�n� alm��t�r.��

Daha sonra harap olan Karallia,Viran�ehir ad�n� alm��t�r.On��nc� y�zy�l�n ilk yar�s�nda , Sel�uklu Sultan� Alaeddin Keykubad devrinde, muhtemelen 1240'tan biraz �nce �o�unlu�unu ��oklar '�n olu�turdu�u T�rkmenler taraf�ndan yeniden kurulmu�tur.E�refo�ullar�'n�n hakim oldu�u d�nemden itibaren Viran�ehir'in ad� S�leyman�ehir olmu�tur.

Beyli�in merkezi olmas�ndan dolay� ge�en zamanla beraber beyin �ehri olarak an�l�r. Bundan dolay�da Bey�ehir ad�n� al�r. Bey�ehir ad�n�n bir de efsanevi hikayesi vard�r. Buna g�re;

Trogitis' de bulunan Seydi Harun Veli �imdi kendi ad�yla an�lan camiyi yapt�rmaktad�r.E�refo�lu Mehmet Bey de ona malzeme yard�m�nda bulunur. Sonras�nda geli�en olaylar onlar� dost yapar. E�refo�lu, Trogitis'e Seydi�ehir ad�n� verirken Seyyid Harun Veli de S�leyman�ehir'e Bey�ehir ad�n� vermi�tir.
G�r�ld�� gibi Bey�ehir'in ak�p giden zaman i�inde ald�� adlar� incelerken tarihinin kilometre ta�lar� da hemen belirmektedir.

Muhtemelen Bey�ehir ve �evresinin tarihi M.� 7000'li y�llara kadar uzanmaktad�r. B�lgede Eski ve Orta Ta� devri'ne ait buluntular�n varl�� s�z konusudur. Ama daha �ok Cilal� ta� devri' ne ait buluntular yo�unla��r. Yap�lan ara�t�rmalar Bey�ehir'in daha o d�nemde �nemli bir yerle�im alan� oldu�u ger�e�ini ortaya ��karm��t�r. M.� 5700-M.�5300 aras�na tarihlenen Erbaba H�y�� kal�nt�lar� bunun en somut g�stergesidir.K�st�fan K�y� yak�nlar�ndaki h�y�kteki kaz�larda Kanadal� bilim adamlar� Jacgues ve Louisse Alpes Bordaz �ifti taraf�ndan yap�lm��t�r.(1968-1975).

Erbaba H�y�� ile ilgili olarak yap�lan de�erlendirme ��yledir: "Bey�ehir'in 10 km kuzeybat�s�nda deniz d�zeyinden 1130 m y�ksekli�indeki do�al bir tepenin �st�nde, g�n�m�zden yakla��k 7500 y�l �ncesine tarihlenen Neolitik �a� h�y�� R.Solecki'nin y�rede y�zey ara�t�rmas� yaparken buldu�u h�y�k, Jacques ve Luiesse Alpes Bordaz ba�kanl��ndaki bir ekip�e kaz�lmaktad�r.Yakla��k 80 m �ap�ndaki Erbaba'da d�rt kat saptanm��t�r.En alttaki 4. kattan pek fazla bir �ey ��kmam�� en �ok buluntu 3. katta ele ge�mi�tir."

1, 2 ve 3. katlardaki yap�lar�n temellerinde b�y�k ta� bloklar kullan�lm��t�r.Duvarlar ise, �amur har�la �r�lm�� kire�ta�� bloklarla yap�lm��t�r. Duvarlar ise �amur har�la �r�lm�� kire�ta�� bloklarla yap�lm��t�r. Duvar kal�nl�� 60 cm'den fazlad�r. 3. kattaki baz� duvarlar k�rm�z� renkli s�vayla kaplanm��t�r.Birbiriyle yak�n diziler halindeki dikdirtgen planl� evler kuzeydo�uya bakmakta, i�eriye damdan girilmektedir.Evlerin bat�s�nda b�lme duvarlar� vard�r.Taban d��emeleri s�k��t�r�lm�� topraktan yap�lm��t�r.

Erbaba'da ta� alet yap�m� olduk�a geli�mi�tir.Bunlar�n aras�nda �akmak ta�� yada do�al camdan yap�lm�� yongalar , kaz�y�c�lar,orakdilgiler,�entikli ve di�li dilgiler sarp kenarl� dilgiler, u� ve yuvarlak kaz�y�c�lar, delici ve kalemler �o�unluktad�r.Ok ucu az bulunmu�tur.��tme ta�lar� olduk�a �oktur.Vurgu ta�arl�, tokmaklar, perdah aletleri, ufak k�reler, cilal� ta�tan k��k yass� baltalar ve renkli ta� boncuklar �b�r ta� buluntular�d�r. Ayr�ca kemik ve boynuzdan bizler, g�zl� i�neler , �uvald�zlar, mablaklar ,ka��klar , saplar ve pi�mi� topraktan heykelcikler ele ge�mi�tir. Erbaba �anak ��le�i 'deniz kabuklu' ve 'ince ta�c�kl� ' olmak �zere iki gruba ayr�l�r.�st katlardan ��kan 'deniz kabuklu' �anak ��mlek k�rm�z�, kahve yada sar�ms� kur�uni renkte kaba hamurdan yap�lm�� olup, iyi a�k�lanm��t�r ve tek renklidir.Bunalar�n �o�u dar a��zl� ��mlekler yada kenarlar� dik, dipleri d�z, kulplar� yar�m ay bi�iminde kaplard�r.�nce ta��kl� �anak ��mlek daha �ok alt katlarda ele ge�mi�tir.Hamurlar kaba , donuk siyah yada kahverenkli bu kaplar�n y�zeyleri a�k�l�d�r.Bi�imleri �st katlarda g�r�lenlerle ayn�d�r.Yaln�z kulplar� d��ey ve deliktir.

�ok say�da hayvan kemi�inden Erbaba'da koyun, ke�i ve s��r�n evcille�tirilmi� oldu�u anla��lmaktad�r.Erbaba evcil ke�i ve koyun kemiklerinin kesinlikle birbirinden ayr�labildi�i bir buluntu yeri olarak �ok b�y�k �nem ta��r.Erbaba 'emmer ve einkorn bu�daylar�yla sert arpa , mercimek ve bezelye tar�m� yap�ld�� saptanm��t�r. Hi� mezar bulunmam�� ama 3. katta da��n�k olarak insan kemiklerine rastlanm��t�r.G�n�m�zde s�z konusu h�y��n hemen yan�nda Beyteks -Tekstil fabrikas� faaliyet g�stermektedir.�nemli eski�a� yollar�n�n ge�i� noktas� olanbu �evrede ara�t�r�lmaya muhta� daha ba�ka h�y�k ve �renler de vard�r. Bunlar�n ba�l�calar�;Akburun,Y�lan, �rentepe, Ku�luca, Eflatunp�nar, Liz, Burun, Ka�akl� ve G�ndo�du h�y�kleri'dir.Bunlar�n d��nda hen�z �nemi kavranmam�� veya g�n y�z�ne ��kmam�� daha bir�ok h�y��n bulunma ihtimali vard�r.

Yukar�da ad� ge�en h�y�klerden biri olan Ka�akl� h�y��, Ye�ilda� Kasabas� yak�nlar�ndad�r. Bey�ehir'in 27 km g�neybat�s�nda Bey�ehir G�l�kenar�nda k��k bir h�y�kt�r.1951-1958 y�llar� aras�nda J. Melloot taraf�ndan Konya ovas� y�zey ara�t�rmalar� s�ras�nda bulundu. Neolitik ve ge� kalkolitik devirlere ait yerle�me b�lgesiydi. T�m bunlar ta� devri ve maden devrinde y�rede yerle�im oldu�una i�aret eden delillerdir.

Bu y�rede ek olarak,Bey�ehir yak�nlar�nda olan ve bug�n H�y�k s�n�rlar�i�inde kalm�� baz� h�y�kleri saymak da m�mk�nd�r. �avu� Kasabas� yak�nlar�ndaki K��k H�y�k bunlardan sadece biri olup burada bulunan eserlere de�inmekte fayda vard�r.Buluntular aras�nda tun� eserler, b�y�k bir �anak, kazan, iki adet kep�e, m�zrak tak�mlar� ve seramik par�alar� vard�r.K��k H�y�k M.� 2000'den alt�nc� y�zy�la kadar iskan edilmi�tir.Daha ge� d�nemine ait serami�in �ok az olmas�n�n sebebini yerle�im yerinin de�i�mi� olmas�nda aramak laz�md�r. �ukurkent H�y��'nde ise, ilkel silah ve �anak kal�nt�lar� bulunmu�tur.

T�rkiye Sel�uklu Sultan� 2. Mesud 1124'te y�remize y�nelik fetih hareketlerini yo�unla�t�rm��lard�r. Ankara' dan Eym�r oymaklar� reisi ak�nc� Nureddin bin Madan Gazi, Bey�ehir, Seydi�ehir, �arkikara�a� ve Gelendost civar�n� fetihle g�revlendirilmi�tir.Bey�ehir g�l� ile Hoyran G�l� aras�na yerle�en Eym�r T�rkmenleri bug�nk� kasaba ve k�yleri kurarak buralarda yeniden T�rkl�� ihya etmi�lerdir.Sel�uklular�n 1176'da Bizans ordusu kar��s�nda elde etti�i Miryokefalon Zaferi sonras�, Anadolu'nun T�rk yurdu olmas� kesinle�mi� ve Bey�ehir �evresine de T�rkmenler hakim olmu�tur.

Anadolu'ya halen hakim olan M�sl�man T�rk varl�� k�ken itibar�yla T�rkiye Sel�uklular�na dayan�r.Onlar �zerinde ya�ad��m�z topraklar�n fatihleri ve koruyucular� olarak bilinir.Bey�ehir ve �evresi de 1075'ten sonra T�rkiye Sel�uklular�n�n hakimiyet alan�na dahil olmu�tur.13. y�zy�lda ise hakimiyet kesinle�me a�amas�na gelmi�tir.

T�rkmenlerin Bat� Anadolu'ya ak�nlar yapmas� Yuhannes'in 1120 y�l�nda sefer yapmas�na sebep olur.Bu sefer sonunda Uluborlu ve Bey�ehir g�l� civar� yeniden Bizansl�lar�n hakimiyetine ge�er.Bu noktada,T�rkler ile yerli gayrim�slim halk�n g��l� bir ileti�im k�pr�s� kurduklar� g�r�l�r. ��yle ki:

"1. Mesud idari alanda g�sterdi�i adaletle gayrim�slim dahi kendisine ba�lanm��t�r.Bundan rahats�z olan imparator Yuannis Kommenos, 1142'de Uluborlu'yu T�rkler'den kurtarmaya �al��rken, Bey�ehir g�l� adalar�nda oturan hristiyan halk� yurtlar�ndan gemilerle ta��yarak ve zorla ��karm��t�r. Zira onlar, T�rkler'le dostluk ediyor ve onlar gibi ya�amaya al��yordu." Pe�enekler'in balkanlardan yapt�klar� ak�nlar, imparatoru �stanbul'a d�nmeye mecbur etmi�tir.Bu geli�meden de anla��ld�� zere Anadolu'da 1071 sonras�nda ba�layan fetih hareketleri 12. y�zy�l�n ikinci �eyre�ine gelindi�inde,Bey�ehir civar�nda da yo�unla��r ve bu d�nemde b�lge T�rk hakimiyetine girer.

Sultan Alaeddin Keykubat d�neminde, k�lt�r ve imar faaliyetleri iyice canlan�r.Buna paralel olarak Bey�ehir' de de Kubadabad Saray� yap�l�r. ��yle ki;

"Sultan Konya'dan Antalya ve Alaiye aras�nda k�� ba�lang�c� ve bahar d�n�� seyahatlerinde g�l kenar�nda ve bir tepenin ete�inde in�a etti�i Kubad -adab �ehri meyve a�a�lar� ve ye�illikleri , sular� ,havas� ve g�l�n manzaras� ile �ok �irin bir yerdi.Bu g�zel yer sultan�nda dikkatini �ekti.Ve mimarlar�na burada bir mamure yapmas�n� emretti.Ve az bir m�ddet i�inde sultan�n arzusuna g�re bir saray yap�ld�. Sultan her sene Akdeniz sahillerine gider ve oradan d�nerken bir m�ddet burada ya�ar;e�lenir ve dinlenirdi." Sultan bu �ehri yapt�rd�ktan sonra, bu topraklar�n saadeti ve umran� artm��, yeni vilayet kurulmu�tur.Adalar yar�m adalar muhte�em kas�rlarla s�slenmi�tir.Bundan sonra Kubadabat, T�rkiye Sel�uklular�' n�n ikinci derecede ba�kenti i�levini �stlenmi�tir.

1240'da Baba �shak �syan� s�ras�nda 2.G�yaseddin Keyhusrev Kubadab'a ka�m�� ve orada bir adada kalm��t�r.Anadolu'da �ok sevilen M�barizeddin Arma�an �ah'� da isyan bast�rmakla g�revlendirmi�tir.Arma�an �ah Amasya'ya ula��p, isyan� bast�rm��ve Baba �shak '� �ld�rm��t�r.Bunu ��renen baz� Baba �shak yanl�s� asiler Arma�an �ah'� �ehit etmi�lerdir.D��ar� �ehirdeki en eski mahalle ve oradabulunan bir cami Arma�an �ah'�n ad�n� ta��makta olup bu eser Cuma Camii olarak bilinir.

G�yaseddin Keykubat devlet adamlar�n�n birer birer ortadan kald�r�lmas� ve s�ran�n kendisine gelmesi �zeine �ok inand�� hassa k�lesini gizlice Sivas S�lba��s� H�samettin Karatay'a g�ndererek bu �nemli meselenin ��z�m� i�in derhal gelmesi bildirilmi�tir. H�samettin Karatay Kudabaadab'a giderken Saddetin K�pek saraydan ayr�l�rken kendisine h�rmet g�sterir durumda olanlar �zerine sald�rm��lar.Bayraktar Togan k�l�c� ile Saddetin 'i �ld�rm��t�r.1258'de ise Sultan Keykavus H�lag�'n�n g�nderdi�i el�ileri Kubadaabad'da kabul etmi� ve terslemi�tir.Bu olay Mo�ol zulm�n�n daha da artmas�na yol a�m��t�r. Mo�ollar�n deste�ini alarak sultan olan 4.K�l��arslan , T�rkmenlerin sert tepkisiyle kar�� kar��ya kalm��t�r.Bu geli�melere paralel olarak Bey�ehir'de de E�refo�ullar� etkili olmaya ba�lam��t�r.

Bu arada 13. y�zy�lda ya�am�� t�p alimi BEY HEK�M'in de Bey�ehirli oldu�u y�n�nde iddialar�da hat�rlamakta fayda vard�r.

Osmanl�lar ele ge�irmek istedikleri beylikleri �ncelikle �at��maya girmeden diyalog yoluyla almaya �al��m��lard�r. Bu siyaseti b�y�k �l��de ba�ar�yla uygulayan Osmanl�lar�n Anadoludaki en ciddi rakibi Karamano�ullar� olmu�tur. Bu sebepten olsa gerek Bey�ehir, bu iki devlet aras�nda s�k s�k el de�i�tirmi�tir. Osmanl�lar�n y�reye y�nelik ilk ciddi ad�m Sultan 1.Murat d�nemine rast gelir.Sultan Muratb�y�k o�lu Y�ld�r�m Beyaz�t ile Germiyan h�k�mdar� S�leyman �ah'�n k�z� Devlet Hatun'un ni�anlar� yap�ld� ve az sonra da d��nleri oldu. S�leyman �ah, k�z�n�n �eyizi olarak;

K�tahya,Tav�anl�,Emiz(E�ri�z),Simav �ehir ve kasabalar�n� Osmanl�lar'a terk etti.Sultan Murat o�lunun d��n� m�nasebeti ile davetli olan Hamito�lu H�seyin bey taraf�ndan hediyelerle g�nderilmi� olan el�iye H�seyin Bey'e ait baz� yerleri kendisine sat�lmas�n� s�ylemi� ve Hamito�lu'na da o yolda haber yollam��t�.Beyaz�d'�n d��n�nden sonra K�tahya'ya gelen Sultan Murad'�n kendi �zerine geldi�ini zanneden H�seyin Bey, Ak�ehir,Yalva�,Bey�ehir,Seydi�ehir,Karaa�a� ve rivayete g�re Isparta 'y� 80,000 alt�n mukabilinde satt�. Bu geli�me sonras� Bey�ehir ilk kez Osmanl� hakimiyeti alt�na girmi� oldu.

1.Murad'�n Rumeli'de fetihle me�gul oldu�u bir s�rada Karamano�lu Alaeddin Bey Bey�ehir'i ele ge�irir.Buna �ok k�zan Sultan Murat Karamano�ullar� �zerine y�r�r ve Konya Kalesi i�inde Karaman kuvvetlerini s�k��t�r�r.Ancak 1. Murad'�n k�z� ve Ala�ddin Bey'in de e�i Melek Hatun babas�ndan kocas� ad�na af diler.Ayaklanmay� bast�ran 1. Murat, kendi hakimiyetini kabul eden damad�n� ba��lar. Sultan Murad'�n 1389'da Kosova Sava��n'da �ehadeti �zerine, Ala�ddin bey yeniden Bey�ehir'i ele ge�irir.Bir s�re sonra b�lgeye gelen Y�ld�r�m Beyaz�t Bey�ehir'i geri al�r. �ar�amba �ay� s�n�r olmak �zere antla�ma yap�l�r ve b�lgenin y�netimi Osmanl�lara ge�er.

Timur istilas� sonras� Karamano�lu Nasiruddin Muhammet Bey, Bursa'ya kadar ilerlemi� ve �ehri 1413'te ate�e vermi�tir. Osmanl�lar Kastamonu hakiminin o�lu Kas�m Bey'in de yard�m�n� temin ile Ak�ehir, Bey�ehir ve Seydi�ehir'i ge�erek Konya'da Karamano�ullar�n� yendiler.Bir s�re sonra Karamano�ullar� Bey�ehir ve Seydi�ehir'e yeniden sald�r�r.Bu geli�me �zerine Anadolu Beylerbeyi Beyaz�t Pa�a sefere ��kar ve Karamano�lu Mehmet Bey'i ele ge�irir.

Karamano�ullar� 1428'de Macarlarla anla�arak Osmanl� topraklar�na yeniden sald�rm�� ve �brahim Bey, Bey�ehir'i i�gal etmi�tir. Bu geli�me �zerine harekete ge�en 2.Murat 1437 bahar�nda Karaman kuvvetlerini ma�lup etti ve Bey�ehir yeniden Osmanl� topraklar�na dahil oldu.�brahim bey 1443'te Bey�ehir'i tekrar ele ge�irmek istediyse de 2.Murat'�n b�lgeye gelmesi �zerine geri �ekilmek zorunda kal�r.

G�r�ld�� gibi Karamano�ullar� beyli�i Osmanl� devletini hep rahats�z etmi�tir.Devletin s�n�rlar�n� bat�ya geni�letmek isteyen 2.Mehmet de �ncelikle anadoludaki bu meseleyi ��z�me kavu�turmak istemi�tir.

2.Mehmet ordusuyla Ak�ehir ve Bey�ehir �zerine geldi�i zaman Karamano�lu �brahim Bey,Ermenek yak�nlar�ndaki Ta�eli'ne �ekilmi�tir.Daha sonra da ulemadan Molla Veli ad�nda birini oraya koyarak bar�� istemi�tir.Ilg�n s�n�r say�larak; Ak�ehir, Bey�ehir ve Seydi�ehir yeniden Osmanl� Devletine ge�mi�tir.Daha sonra Karamano�lu �brahim Bey �lm��, iki o�lu Pir Ahmet ve �shak aras�nda taht m�cadelesi ba�lam��t�r.Geli�meleri takip eden 2.Mehmet , Pir Ahmet Bey'e yard�m eder, O da yap�lan yard�ma kar��l�k Ak�ehir ile Bey�ehir'i ve S�klanhisar�yla Ilg�n tarflar�n� Osmanl�lara b�rakt�lar. Bir s�re sonra tarihe Eflatunp�nar Sava�� olarak ge�en yeni bir geli�me ya�an�r.Yusuf Mirza komutas�ndaki Akkoyunlu kuvvetleriyle karamano�ullar� Karaman ilini ald�ktan sonra Ak�ehir'e daha sonra Bolvadin'den ge�ip Bey�ehir yak�nlar�ndaki K�reline gelmi�tir. Burada �ehzade Mustafa ve Anadolu Beylerbeyi Davut Pa�a komutas�ndaki Osmanl� ordusu galip gelir.Yusuf Mirza yakalan�r ama Pir Ahmet Bey ka�ar ve Uzun Hasan'a s��n�r.

Yukar�da ya�an�lan olaylara ra�men Karaman art�k Osmanl� Devleti'nin eyaletlerinden biri konumuna gelmi�tir.Bu beyli�in tamamen ortadan kalkmas�yla birlikte Bey�ehir de Karamano�ullar� ve Osmanl�lar aras�nda el de�i�tirmekten kurtulup, Osmanl� Devletine dahil olmu�tur.

Bu d�neme dair �zerine durulmas� gereken bir di�er nokta da s�z konusu m�cadeleler ba�lam�ndan ve belki de ba�ka baz� fakt�rlerin de katk�s�yla b�lgeden Rumeli'ne g�� eden T�rk a�iretleri ile ilgilidir.2. Murad ve �zellikle de Fatih zaman�nda; Karaman, Konya ve Ankara civar�ndan giden bu insanlar�,Konyar T�rkleri ad�yla an�lan T�rkler oldu�u san�lmaktad�r. ��te bu geli�melerin bir par�as� olarak Bey�ehir �evresinden de Rumeli'ne gidenler olmu�tur.Esasen bu meselede ba�l� ba��na bir ara�t�rma konusudur.

Beysehir Map

Mon, 07 Aug 2006 15:43:36 +0300